КАТЕГОРИЯ:


Астрономия- (809) Биология- (7483) Биотехнологии- (1457) Военное дело- (14632) Высокие технологии- (1363) География- (913) Геология- (1438) Государство- (451) Демография- (1065) Дом- (47672) Журналистика и СМИ- (912) Изобретательство- (14524) Иностранные языки- (4268) Информатика- (17799) Искусство- (1338) История- (13644) Компьютеры- (11121) Косметика- (55) Кулинария- (373) Культура- (8427) Лингвистика- (374) Литература- (1642) Маркетинг- (23702) Математика- (16968) Машиностроение- (1700) Медицина- (12668) Менеджмент- (24684) Механика- (15423) Науковедение- (506) Образование- (11852) Охрана труда- (3308) Педагогика- (5571) Полиграфия- (1312) Политика- (7869) Право- (5454) Приборостроение- (1369) Программирование- (2801) Производство- (97182) Промышленность- (8706) Психология- (18388) Религия- (3217) Связь- (10668) Сельское хозяйство- (299) Социология- (6455) Спорт- (42831) Строительство- (4793) Торговля- (5050) Транспорт- (2929) Туризм- (1568) Физика- (3942) Философия- (17015) Финансы- (26596) Химия- (22929) Экология- (12095) Экономика- (9961) Электроника- (8441) Электротехника- (4623) Энергетика- (12629) Юриспруденция- (1492) Ядерная техника- (1748) Arhitektura- (3434) Astronomiya- (809) Biologiya- (7483) Biotehnologii- (1457) Военни бизнесмен (14632) Висока technologies- (1363) Geografiya- (913) Geologiya- (1438) на държавата (451) Demografiya- ( 1065) Къща- (47672) журналистика и смирен (912) Izobretatelstvo- (14524) външен >(4268) Informatika- (17799) Iskusstvo- (1338) историята е (13644) Компютри- (11,121) Kosmetika- (55) Kulinariya- (373) културата е (8427) Lingvistika- (374) Literatura- (1642) маркетинг-(23702) математиците на (16968) Механична инженерно (1700) медицина-(12668) Management- (24684) Mehanika- (15423) Naukovedenie- (506) образователна (11852) truda- сигурност (3308) Pedagogika- (5571) Poligrafiya- (1312) Politika- (7869) Лево- (5454) Priborostroenie- (1369) Programmirovanie- (2801) производствено (97 182 ) индустрия- (8706) Psihologiya- (18388) Religiya- (3217) Svyaz (10668) Agriculture- (299) Sotsiologiya- (6455) на (42831) спортист строително (4793) Torgovlya- (5050) транспорт ( 2929) Turizm- (1568) физик (3942) Filosofiya- (17015) Finansy- (26596) химия (22929) Ekologiya- (12095) Ekonomika- (9961) Electronics- (8441) Elektrotehnika- (4623) Мощност инженерно ( 12629) Yurisprudentsiya- (1492) ядрена technics- (1748)

8. Dәrіs Konstruktsiyalyқ Materialdary. Kөmіrtektі bolattardyң synyptaluy




Konstruktsiyalyқ машина Zhasa materialdaryna қoyylatyn talaptar әr tүrlі Bolado. Konstruktsiyalyқ materialdardy konstruktsiyalyқ қasietterі boyynsha bөluge Bolado - bolattyң serpіmdіlіk, sozymdylyқ zhane tsikldyқ berіktіgіn қamtamasyz etetіn Materialdary:

- Erekshe tehnologiyalyқ қasietterіmen Materialdary;

- Tozuғa tөzіmdі Materialdary;

- Serpіmdіlіk қasietі zhoғary Materialdary;

- Tyғyzdyғy tөmen Materialdary;

- Salystyrmaly berіktіgі zhoғary Materialdary;

- Zhane температура zhұmys ortasynyң әserіne tұraқty Materialdary;

- Erekshe fizikalyқ қasietterіmen Materialdary (magnittі zhұmsaқ, magnittі қatty, ferromagnetikter);

- Erekshe zhylulyқ қasietterіmen Materialdary;

- Erekshe elektrlіk қasietterіmen Materialdary.

Bolattardy әr tүrlі қasietterі boyynsha bөluge Bolado: himiyalyқ құramy, sapasy, totyғu dәrezhesі, taғayyndaluy, құrylymy boyynsha.

Himiyalyқ құramy boyynsha bolattar kөmіrtektі zhane legіrlengen bөlіnedі Dep.

Sapasy boyynsha: әdettegі sapasymen, sapaly, zhoғary sapaly, асо zhoғary sapaly bolattar. Bolattyң sapasy metallurgiyalyқ protsesten tәueldі Bolado zhane құramyndaғy ottegі, азот, sutegі zhane ziyandy қospalar - kүkіrt пени fosfordyң mөlsherіmen anyқtalady. Әdettegі sapasymen bolattardyң құramynda zhane 0,06%, S 0.07% P, sapalyda - 0035 S zhane 0.035 P; zhoғary sapalyda - 0.025% S P zhane kөp Emesa; ас zhoғary sapalyda - 0.015% S% P 0,025 zhane kөp Emesa ziyandy қospalar Болу Kerek.

Өndіru әdіsterі boyynsha martendіk, konvertorly (bessemerlі) zhane RE bolattary bolyp bөlіnedі.

Totyғu dәrezhesі boyynsha:

- Tynysh, zhaқsylap marganetspen, kremniymen zhane alyuminiymen totyқtyrylғan, құyylmanyң zhoғarғy betіnde shөgu қayauy Платен Bolado, paydaly өnіmnің shyғuy 85 - 90%;

- Қaynaғan, тек қana marganetspen totyқtyrylғan; ҒeO қatayuy protsesіnde bolattaғy kөmіrtegіmen әserlesuі nәtizhesіnde bөlіnedі СО газове. Газ kөpіrshіkterі betіne қalқyp shyғady zhane Болати қaynap zhatқanday құbylys bayқalady; shөgu қayaulary bolmaydy, paydaly өnіmnің shyғuy 95 -100% қaynaғan bolattar tynysh bolattarғa қaraғanda Арзан, bіraқ gazben kөp mөlsherde қanyқtyrylғandyқtan, sapasy zhaғynan tөmen Bolado;



- Zhartylay tynysh, marganetspen zhane alyuminiymen totyқtyrylғan zhane tynysh пени қaynaғan bolattar arasynda oryndy ALADI, bolattyң paydaly өnіmіnің shyғuy 90 - 95% құraydy.

Taғayyndaluy boyynsha bolattar:

- Konstruktsiyalyқ машина tetіkbөlshekterіn, Kurylys konstruktsiyalaryn dayyndauғa arnalғan;

- Aspaptyқ - әr tүrlі aspaptyrdy: kesetіn, өlsheytіn, metaldardy қysymmen өңdeuge, қorytpalardy balқytu zhane kristaldanuyna arnalғan aspaptardy Zhasa ushin қoldanady;

- Erekshe қasietterіmen bolattar - arnayy физика - himiyalyқ қasietterge ите bolatyn bolattar (zhemіrіluge tөzіmdі, ystyққa berіk, ystyққa tұraқty, magnittі zhane t.s.s.). Konstruktsiyalyқ materialdarғa қoyylatyn zhalpy talaptar.

Mehanikalyқ zhүktemelerge tүsetіn mashinalar, aspaptar, inzhenerlіk konstruktsiyalar tetіkbөlshekterdі zhasauғa arnalғan Materialdary - konstruktsiyalyқ atalady Dep. Mashinalar променена aspaptardyң tetіkbөlshekterі poshymdarynyң, өlshemderіnің, paydalanu zhaғdaylarynyң әrtүrlіlіgіmen sipattalady. Olar statikalyқ, aynalymdy, soққy zhүktemelerde, tөmengі zhane zhoғary temperaturalarda, әrtүrlі ortalarmen tүyіspelі zhұmys іsteydі. Sөytіp konstruktsiyalyқ materialdarғa қoyylatyn talapty anyқtaydy, olardyң іshіndegі eң bastysy - paydalanu, tehnologiyalyқ zhane ekonomikalyқ talaptar.

Paydalanu talabynyң maңyzdy mәnі бар. Naқtyly mashinalar променена aspaptardyң zhұmys іsteu қabіletіn қamtamasyz ETU ushin, konstruktsiyalyқ materialdyң konstruktsiyalyқ berіktіgі Bolu tiіs. Paydalanu zhaғdayynda materialdyң senіmdі, әrі ұzaқ zhұmys іsteuіn қamtamasyz etetіn mehanikalyқ қasietter zhinaғyn - konstruktsiyalyқ berіktіk ataydy Dep.

Tehnologiyalyқ talaptar (materialdyң tehnologiyalyғy) tetіkbөlshekter променена konstruktsiyalardy zhasauda enbek syyymdylyқtyң tөmendіgіn қamtamasyz etuge baғyttalғan. Materialdyң tehnologiyalyқ talaptary - onyң өңdelu mүmkіndіk әdіsterіn sipattaydy. Ol kesumen, қysymmen өңdelgіshtіgіmen, pіsіrіlgіshtіgіmen, құyylu қabіletіmen zhane де қyzdyrylғyshtyғymen, zhylumen өңdegende deformatsiyaғa zhane қisayuғa beyіmdіlіgіmen baғalanady. Материал tehnologiyalylyғynyң maңyzdy mәnі бар өytkenі өnіmdіlіk пени tetіkbөlshekterdі Zhasa sapasy soғan tәueldі.

Материал baғasynyң tөmen Болу, ekonomikalyқ talapқa baylanysty Bolado. Bolattar променена қorytpalar mүmkіndіgіnshe legіrlenetіn elementterdің eң Ал mөlsherіnen tұruy tiіs. Legіrlengen elementterden tұratyn materialdardy қoldanu, tetіkbөlshekterdің paydalanu қasietterіnің arttyryluymen dәleldenuі tiіs. Al dұrys tehnologiyalyқ әdіsterdі bolzhau siyaқty faktorlar ekonomikalyқ talaptardyң auқymdy өndіrіstіk erekshe mәnі бар.

Konstruktsiyalyқ berіktіk - berіktіk, senіmdіlіk пени ұzaқ tұraқtylyқ kriteriylerіnің үylesіmіmen tұratyn keshendі sipattama.

Материал berіktіgіnің kriteriyіn, onyң zhұmys іsteu zhaғdaylaryna baylanysty taңdaydy. Statikalyқ zhүktemelerde materialdyң ilemdі deformatsiyaғa қarsylastyғyn sipattaytyn uaқytsha kedergіsі и да Немес tұraқsyzdanu shegі S 0,2 (Т) berіktіktің kriteriyі bolyp tabylady. Kөptegen tetіkbөlshekterdің zhұmys іsteu zhaғdayynda ilemdі деформация shekteletіndіkten, olardyң транспорт товарен kөteru қabіletіn, әdette, tұraқsyzdanu shegі arқyly anyқtaydy. Statikalyқ berіktіktі shamamen baғalau ushin қattylyқty HB paydalanady (Болат ushin tәzhіribelіk в қatynas S = HB / 3 dұrys Bolado).

Senіmdіlіk - materialdyң Морт қirauғa қarsy tұru қasietі. Paydalanu zhaғdayynda Морт қirau zhұmys іstep tұrғan tetіkbөlshekterdің kenetten іsten shyғyp, mashinanyң toқtauyna әkelіp soғady. Морт қirau eseptelgennen tөmen kerneulerde үlken zhyldamdyқpen zhүretіndіkten, апатия zardaptarynyң mүmkіndіgі де eң қauіptі bolyp sanalady. Морт қiraudan saқtandyru ushin, konstruktsiyalyқ Materialdary zhetkіlіktі ilemdі (г, Y) zhane soққy tұtқyrlyғymen (KSU) Bolu tiіs. Bіraқ, naқtyly tetіkbөlshektің paydalanu zhaғdayyn eskerusіz kіshkene zerthanalyқ үlgіlerde anyқtalғan senіmdіlіktің bұl parametrlerі тек қana zhұmsaқ Ал berіktіktі Materialdary ushin ғana zhetkіlіktі. Al, konstruktsiyalardyң метал syyymdylyғyn azaytuғa ұmtylu zhoғary berіktі, erezhe boyynsha Морт synuғa beyіmdіlіgіmen Ал ilemdі materialdardy keңіnen қoldanyluyna әkeledі.

Materialdyң senіmdіlіgіn baғalau ushin, майна parametrler де paydalanylady:

1) soққy tұtқyrlyғy KSV променена ККП;

2) suyқtay synudyң temperaturalyқ bastaluy т 50.

Bіraқ, bұl parametrler berіktіktі esepteuge zharamaydy, өytkenі olarmen тек қana sapalyқ baғa berіledі.

KSV parametrmen zhoғary senіmdіlіktі қazhet etetіn қysym ydystar, құbyrlar zhүyesі, TB konstruktsiyalyқ materialdardyң zharamdylyғy baғalanady.

Tіlіk tabanynda қazhudan Платен bolғan zharyқ үlgіlerde anyқtalatyn FTC parametrі zhaқsy bayқalady. Ol soғumen igendegі zharyқtyң дама zhұmysyn sipattaydy zhane bastalғan tozudy tezheytіn materialdyң қasietіn baғalaydy. Егер materialdyң FTC = 0 Bolsa, Фондация onyң tozu protsesі zhұmystyң shyғynsyz zhүretіnіn bіldіredі. Mұnday материал synғysh, paydalanuғa zharamsyz. Kerіsіnshe, zhұmys temperaturasynda anyқtalғan FTC parametrі neғұrlym zhoғary Bolsa, paydalanu zhaғdayynda materialdyң senіmdіlіgі де solғұrlym zhoғary Bolado.

Ұzaқ tұraқtylyқ депа - berіlgen uaқyt іshіnde (қordyң) tetіkbөlshekterdің zhұmys іsteu қabіletіn қamtamasyz etіp, bіrtіndep қirauғa materialdyң қarsylasu қasietіn (bіrtіndep toқtau) aytady.

Zhұmys іsteu қabіletіnің (bіrtіndep toқtaludyң) zhoyylu қasietterі әrtүrlі: қazhu protsesterdің дама tozu, үzdіksіz sozymdy деформация, корозия, sәule taratudan (radiatsiyadan) іsіnu, TB Bұl protsester materialda bіrtіndep қaytymsyz bүlіnulerdің bolmauyna zhane іsten shyғuyna әkelіp soғady. Materialdyң ұzaқ saқtaluyn қamtamasyz ETU ushin, onyң қirau zhyldamdyғyn қazhettі mәnderge deyіn tөmendetu қazhet. Mashinalardyң kөptegen tetіkbөlshekterі ushin (80% astamy) қoldanylatyn materialdyң қazhuy arқyly bүlіnuge (aynalymdy ұzaқ tұraқtyғymen) қarsylastyғy Немес tozuғa (tozuғa berіktіgі) tөzіmdіlіgі anyқtalady. Sondyқtan, tetіkbөlshek materialynyң zhұmys іsteu қabіletіnің tөmendeu sebepterіn egzhey - tegzheylі қarastyru қazhet.

Aynalymdy ұzaқ tұraқtylyқ - aynalymdy kerneulerdің kөp қaytalanu zhaғdaylarynda materialdyң zhұmys іsteu қabіletіn sipattaydy. Kerneuler aynalymy - T kezeң Boyi, onyң ekі shektі mәnderіnің ите e.ү zhane ите EK arasyndaғy өzgeru zhiyntyғy.

Aynalymdy ұzaқ tұraқtylyқ zhane berіktіk kөptegen sebepterge tәueldі, solardyң іshіnde залог қabatynyң құrylymy променена kerneulі kүyіnің, залог sapasy zhane korroziyalyқ ОРТ әreketіnің sheshushі mәnі бар. Bettegі қysudyң қaldyқ kerneulerіnің Болу, қazhu zharyғynyң tүzіluіn қiyndatady, nәtizhesіnde shydamdylyқ shektің өsuіne mүmkіndіk beredі. SRAM kerneulerі променена kөpsandyқ kerneuler shoғyrlandyruyshtary bіrden terіs yқpal zhasaydy, Olar:

konstruktsiyalyқ - tetіkbөlshek қimasy tүrіnің өzgeruі: valenttіkter, tesіkter, oyyқtar, қynamalar, t.b;.

tehnologiyalyқ - bettің shaғyn, tegіs bolmauy, syzattar променена basқa mehanikalyқ өңdeudің іzderі;

metallurgiyalyқ - saңylaular, қuystar, beymetall қosymshalary (totyқtar, sulfidter, silikattar, TB) tүrіndegі іshkі aқaular.

Tozuғa berіktіgі - үykelіstің belgіlі zhaғdayynda materialdyң tozuғa қarsylastyқ қasietі до шоу. Tozdyru - үykelіs kүshterіnің yқpalymen материал bөlshekterіnің bөlіnuі arқyly, onyң betkі қabattarynyң bіrtіndep үgіlu protsesі. Tozdyru nәtizhesі - tozu atalady Dep. Ona өlshemderіnің өzgeruі (syzyқtyқ tozu) kөlemіnің Немес massasynyң azayuy (kөlemdіk Немес massalyқ tozu) boyynsha anyқtaydy.

Materialdyң tozuғa berіktіgі, tozdyru zhyldamdyғynyң J да Немес үdemelі қarқyndylyқtyң I һ kerі shamasymen baғalanady. Tozdyrudyң zhyldamdyғy променена үdemelі қarқyndylyғy, tozudyң sәykes uaқytyna Немес үykelіs Gmina Zolynia қatynasy bolyp keledі.

Konstruktsiyalyқ berіktіktі arttyru әdіsterі. Eң Ал Масали zhane eң zhoғary senіmdіlіktі konstruktsiyalardyң zhoғary berіktіgі променена ұzaқ tұraқtylyғyna tehnologiyalyқ, metallurgiyalyқ zhane konstruktorlyқ әdіsterіmen қol zhetkіzіledі.

Tehnologiyalyқ zhane metallurgiyalyқ әdіsterdің eң zhoғary tiіmdіlіgі бар olardyң maқsaty - materialdyң mehanikalyқ қasietterі променена sapasyn arttyru.

Konstruktsiyalyқ berіktіktі zhoғarlatatyn tehnologiyalyқ faktorlar: legіrleu, sozymdy деформация termiyalyқ, термо - mehanikalyқ zhane химия - termiyalyқ өndeuler esebіnen:

- Разместване tyғyzdyғynyң өsuі;

- Tүyіrler, kіshkene tүyіrler, ekіnshі fazalardyң shashyrandy bөlshekterіnің shekaralary tүrіnde dislokatsiyalar kedergіlerіn Zhasa.

- Kristaldyқ Торд bұrmalaytyn serpіmdі kerneuler өrіsterіn tүzu.

Metallurgiyalyқ faktorlar konstruktsiyalyқ berіktіktі zhoғarlatady:

- Metaldar променена қorytpalardyң tazalyғyn, metallurgiyalyқ қasietіn zhoғarlatu;

- Ziyandy қospalardan (kүkіrt, фосфор, газ tәrіzdі elementter - sutegі, ottegі азот) tazartu;

- Metal Emesa қospalardan tazartu - oksidter, sulfidter zhane TB

Kөmіrtektі bolattardyң entaңbalanuy. Әdettegі sapasymen kөmіrtektі bolattar. Basқa bolattarғa қaraғanda Арзан zhane kөp mөlsherde өndіrіledі.

Kөmіrtektі bolattardyң synyptaluy. Әdettegі sapasymen kөmіrtektі bolattar. Bұl bolattar kөp mөlsherde өndіrіletіn Арзан bolattar bolyp tabylady. Taғayyndaluy zhane kepіldengen қasietterіne baylanysty kөmіrtektі әdettegі sapasymen bolattar Топтан tұrady USH - A, B zhane в (място 380 -71 boyynsha).

Әdettegі sapasymen bolattardy Art әrіpіmen zhane 0-6 ден - ғa deyіngі shartty Сангму entaңbalaydy. Егер A tobynyң Болат Болат Bolsa, entaңbada Фондация За kөrsetіlmeydі: ST0, St1, St2 ... St6. Егер B tobynyң Болат Болат Bolsa, Фондация entaңbanyң basynda "Б" әrіpі қoyylady: BSt0, BSt1, BSt2 ... BSt6. Егер В tobynyң Болат Болат Bolsa, Фондация entaңbanyң basynda "Б" әrіpі қoyylady: VSt1, VSt2 ... VSt5.

Entaңbasynda 1-4 бар Sundara barlyқ bolattar да қaynaғan, zhartylay tynysh zhane tynysh zholmen, 5 zhane Ал 6 Сундар бар bolattar zhartylay tynysh zhane tynysh zholmen өndіrіledі. ST0 entaңbaly Болати totyғu dәrezhesі boyynsha bөlmeydі. Қaynaғan bolattardyң entaңbasynyң soңynda "КП", zhartylay tynyshtardy "PS" zhane tynyshtardy "КН" Degen indekster қoyylady.

А да bolattary konstruktsiyalar променена tetіkbөlshekter ushin ystyқtay zhaymalanғan kүyіnde қoldanylady. Olardyң bayyndaluy ystyқtay деформация разнообразна termiyalyқ өңdeuge қatysy bolmauy Kerek. Sondyқtan bұyymnyң құrylymy променена mehanikalyқ қasietterі standarttaғy kepіldengen қasietterdі saқtaydy.

B tobynyң bolattary kepіldengen himiyalyқ құramy boyynsha zhetkіzіledі. Olardyң mehanikalyқ қasiettrі kepіldenbeydі. B За да bolattarynyң himiyalyқ құramy belgіlі bolғandyқtan, Olard ystyқtay қysymmen өңdeuge Bolado, ал olardyң zhasalғan bұyymdardy termiyalyқ өңdeuge Bolado. Ystyқtay деформация zhane termiyalyқ өңdeu rezhimderіn taңdau ushin bolattyң himiyalyқ құramy turaly mәlіmetter қazhet.

В tobynyң bolattaryn kepіldengen himiyalyқ құramymen zhane mehanikalyқ қasietterіmen zhetkіzedі. Осите kezde в bolattarynyң mehanikalyқ қasietterі sәykes keletіn entaңbaly A tobynyң bolattaryna taғayyndalғan mehanikalyқ қasietterіne, ал himiyalyқ қasiettrі boyynsha оса entaңbaly B tobynyң bolattaryna sәykes keledі. Mysaly, VSt2kp bolatynyң mehanikalyқ қasietі St2kp bolatynyң қasietіndey, ал himiyalyқ құramy BSt2kp құramynday Bolado. Осите toptyң bolattary VSt1 ... VSt5 entaңbaly bolyp shyғarylady.

Әdettegі sapasymen kөmіrtektі bolattardyң barlyқ USH tobyn pіsіrіlgen, toytarylғan, bұrandamalarmen қosylғan метал konstruktsiyalarda zhane құrylystarda, sonymen қatar Ал zhүktelgen машина tetіkbөlshekterіn zhasauda keңіnen қoldanylady.

Az kөmіrtektі ekіnshі Topty құraytyn 15, 20, 25 entaңbaly bolattar zhaқsy pіsіrіledі zhane kesumen өңdeledі.

Ortasha kөmіrtektengen 30, 35, 40, 45, 50 entaңbaly bolattary termiyalyқ zholmen zhaқsy өңdeledі zhane zhasytylғan kүyіnde метал keskіsh aspaptarda zhaқsy өңdeledі. Zhauapty машина bөlshekterіn zhasauda қoldanylady.

Zhoғary kөmіrtektі bolattar 60, 65, 70, 75, 80, 85 әr tүrlі termiyalyқ өңdeu tүrlerіn zhүrgіzuge Bolado, өңdeuden keyіn zhoғary berіktіkke, tozuғa tөzіmdіlіkke zhane serpіmdіlіkke ите Bolado. Olardan ressorlar, serіppeler, ilemdeu bіlіkterіn zhane t.s.s. zhasalady.

Kөmіrtektі sapaly aspaptyқ bolattardy Have әrіpіmen belgіleydі zhane әrіpten keyіngі Орта Сан kөmіrtektің ondyқ payyzdyқ үlesіn kөrsetedі (U7 ... У 13). Егер entaңba soңynda A әrіpі bolatyn Bolsa, Фондация bolattyң zhoғary sapaly ekenіn kөrsetedі (U12A).

Neg. 2 [256-259]

Baқylau sұraқtary:

1. Sapasy boyynsha kөmіrtektі bolattar қalay entaңbalanady?

2. Totyғu dәrezhesі boyynsha bolattar қalay entaңbalanady?

3. Bolattyң құramyndaғy қanday қospalar ziyandy bolyp tabylady?

4. Kөmіrtektі aspaptyқ bolattar қalay entaңbalanady?

5. Қanday bolattar kөmіrtektenetіn bolattarғa zhatady?